Het Parool 5 maart 2002
Toppers bepleiten lage huur 'ideëlen'
(Van een verslaggeefster)
AMSTERDAM - Directeur Edo Arnoldussen van het Grondbedrijf, Ruud Dwars van de kamer van koophandel en Erik Friedeberg van het MKB
maken zich sterk voor ideële instellingen, zij het 'op persoonlijke titel'. Zij
vinden dat de gemeente meer panden moet aankopen om die tegen een zachte huurprijs aan maatschappelijke organisaties te verhuren.
Ook moet de gemeente erop toezien dat woningcorporaties een deel van hun panden toewijzen aan ambachtslieden, sportverenigingen of
cultuurcentra.
Het advies aan de gemeente komt uit onverwachte hoek. Ook Jeroen Frissen van de Federatie Amsterdamse Woningcorporaties en Jurgen
Hoogendoorn van de Stedelijke Woningdienst vinden dat instellingen die zich moeilijk kunnen bedruipen, extra steun van de gemeente verdienen.
Ze maken deel uit van de denktank 'Sociale huren voor sociale functies', die niet wilde wachten totdat het college een nieuw beleid voor dergelijk
instellingen heeft geformuleerd.
Het team komt met voorstellen die de 'sociale, kleinschalige, afwijkende,
startende initiatieven' in de stad moeten houden. De vrees is dat ze worden verdreven omdat ze de stijgende huurprijzen niet meer kunnen
opbrengen. En daarmee verliest Amsterdam 'zijn karakter en aantrekkelijkheid'.
Om dat te voorkomen stelt de groep voor een lage erfpacht voor panden
met 'sociale functies' in te voeren. Ook via het bestemmingsplan moeten er
wegen zijn om de huur te drukken. De bestemming zou in dat geval aan een maximale huurprijs moeten worden gekoppeld. In het geval van
vrijwilligersorganisaties of ateliers voor beginnende kunstenaars moet die
laag worden gehouden. Een ander advies voorziet in extra huursubsidie voor de niet-commerciële instellingen.
De groep werd door de raadsleden Hansje Kalt van Amsterdam Anders/De Groenen en Ruud Grondel van GroenLinks in het leven
geroepen, naar aanleiding van de huurverhoging van het Latijns-Amerika Centrum (LAC) en de anarchistische boekhandel Fort van Sjakoo.
Het LAC kreeg van Beheer Onroerend Goed Binnenstad een huurverhoging van 230 procent en Fort van Sjakoo moest van het
Woningbedrijf Amsterdam negenhonderd procent meer betalen.
Haal de ideële panden
'uit de markt'
(Van een verslaggeefster)
AMSTERDAM - Hoe kan worden voorkomen dat ideële instellingen uit de
binnenstad, en op termijn uit de hele stad, worden verdreven door de
enorme huurverhogingen? Welke oplossingen zijn daarvoor te bedenken en
wat is de kans van slagen? Tijdens een debat zaterdagmiddag in het
Mozeshuis werd getracht op deze vragen een antwoord te krijgen.
Voor organisator actiegroep de Vrije Ruimte was de oplossing voor de
problematiek betrekkelijk simpel: doorbreek de marktwerking en haal
panden voor bepaalde voorzieningen zoals sociaal-maatschappelijke en
ideële 'uit de markt', bijvoorbeeld door het goed vast te leggen in
bestemmingsplannen.
Doet men dat niet, zo stelt de Vrije Ruimte, dan zal vooral de binnenstad 'vervlakken', doordat enkel grote
concerns de huren in dit gebied nog kunnen opbrengen. Wat uiteindelijk
maakt dat de stad op
termijn minder aantrekkelijk wordt.
Directe aanleiding voor de bijeenkomst zijn de recente huurverhogingen
van niet-commerciële instellingen als boekhandel Fort van Sjakoo, die
een verhoging van negenhonderd procent kreeg opgelegd. De sprekers:onder meer directeur van het grondbedrijf Edo
Arnoldussen, Ruud Dwars van de kamer van koophandel en Gerard Andriessen,
directeur van de Amsterdamse Federatie van Woningcorporaties.
Kunstenaars
Ook de 'problematiek van de verdwenen broedplaatsen' speelt op dit
moment. In de loop van de jaren heeft een groot aantal al dan niet
gekraakte woon-werkpanden voor (jonge) kunstenaars plaats moeten maken
voor dure projecten, en hoewel er beleid bestaat om in de stad nieuwe
broedplaatsen te creëren blijkt dat niet altijd even makkelijk. Niet
in de laatste plaats omdat de gemeente het merendeel van de panden in
de stad niet in bezit heeft, en dus niets te zeggen heeft over de huren.
Ook een reden tot zorg: het verdwijnen van kleine winkeltjes die eveneens de fors stijgende huren niet kunnen
opbrengen.
Eén oplossing voor de bovenstaande problemen was volgens de aanwezigen
het maken van afspraken met woningcorporaties, particuliere eigenaren
en projectontwikkelaars. Deze partijen zouden moeten worden aangesproken op hun maatschappelijke
verantwoordelijkheid. ''Eigenaren en ontwikkelaars hebben een korte termijn belang,
waarmee ze de stad om zeep helpen. Ze moeten worden aangesproken op
hun verantwoordelijkheid. We kunnen het niet alleen op de gemeente
afschuiven,'' aldus Jaap Draaisma van de Vrije Ruimte.
Bestemmingsplan
Voormalig wethouder en huidig raadslid Ruud Grondel (GroenLinks)pleitte evenals de Vrije Ruimte voor het veiligstellen
van panden voor speciale functies door de overheid. ''De gemeente moet een flink
aantal panden aanwijzen, al dan niet in overleg met de corporaties,
die onder een bepaalde huurgrens moeten blijven. Een instrument daartoe is bij voorbeeld het bestemmingsplan.''
Wat Gerard Andriessen van de Amsterdamse Federatie van Woningcorporaties betreft moet er meer worden
gedaan om broedplaatsen te creëren dan enkel het bewerkstelligen van lage
huren. ''Een probleem is dat die panden nooit meer vrijkomen: zodra mensen in die
panden zitten, blijven ze. Terwijl wij vinden: zodra ze zijn uitgebroed, moet iemand anders de kans krijgen te
gaan broeden.''
Ook Edo Arnoldussen van het Grondbedrijf wees erop dat het niet enkel
van belang is nieuwe panden aan te kopen of te ontwikkelen. ''We moeten ons ook richten op handhaving van de al
bestaandewoon-werkpanden: je ziet dat ateliers van kunstenaars met lage huren
na een aantal jaren worden gebruikt als woonruimte. Er moet wel beweging in komen.''
Als oplossing voor het gebrek aan doorstroming werden tijdelijke huurcontracten genoemd en het verhogen van de
huur na een aantal jaren.
Tijdens het debat zaterdag werd besloten een 'denktank' op te richten,
om daarin verder te praten over mogelijke oplossingen.
Het Parool
Amsterdam, vrijdag 23 november
Raad geeft het Fort van Sjakoo weer hoop
(Van een verslaggever)
AMSTERDAM - Het Fort van Sjakoo en het Latijns Amerika Centrum (LAC) krijgen mogelijk uitstel van huurverhoging. GroenLinks en Amsterdam Anders/De Groenen dienden daartoe gisteravond een motie in. De PvdA is 'niet ongenegen' deze te steunen, maar wil eerst nog nader naar de zaak kijken.
Het LAC werd onlangs geconfronteerd met een huurverhoging van 230 procent door Beheer Onroerend Goed Binnenstad. Het Woningbedrijf Amsterdam legde de anarchistische boekhandel Fort van Sjakoo een verhoging op van negenhonderd procent op. Beide instellingen kunnen dat niet betalen en zullen uit de binnenstad verdwijnen.
Een meerderheid van de raad vindt echter dat ook voor ideële, minder kapitaalkrachtige organisaties plaats moet blijven in het centrum. Een jaar geleden beloofde het college van b. en w. al de mogelijkheden daartoe te onderzoeken. Onlangs vroegen GroenLinks, Amsterdam Anders/De Groenen en de PvdA om uitstel van de huurverhogingen, tot het onderzoek klaar is.
Volgens wethouder Ton Hooijmaijers van Economische Zaken was daar geen geld voor. Hij zegde wel toe de huurverhogingen met terugwerkende kracht ongedaan te maken, als het onderzoek daar aanleiding toe mocht geven.
Volgens GroenLinks en Amsterdam Anders/De Groenen biedt dat echter geen soelaas voor het LAC en het Fort van Sjakoo. Zij kunnen zo'n periode financieel niet overbruggen. Volgens de partijen is er bovendien wel degelijk geld. Uit de begroting zou blijken dat de gemeente verwacht minstens 240.000 euro winst te maken op de verhuur van onroerend goed. Voor dat geld is nog geen bestemming gevonden.
Het
Parool
De Echo
24 oktober 2001
'We worden van het kastje naar de muur gestuurd'
Latijns Amerika Centrum hoopt op debat over huurverhogingen
Van onze stadsredactie
 De discussie over huurverhogingen voor panden waarin niet-commerciële organisaties zijn gevestigd is onlangs weer hevig opgelaaid met de actie 'Paard van Troje'. Met een zes meter hoog houten paard dat maar de Stopera werd gereden, met in zijn buik een aanklacht tegen de commerciële houding van de gemeente, vroegen organisaties als De Vrije Ruimte, het Fort van Sjakoo en het Latijns Amerika Centrum (LAC) aandacht voor de buitenproportionele huurverhogingen die de gemeente door wil voeren. Het LAC wil nu als vervolgactie een debat organiseren waarin duidelijk wordt wat men nou eigenlijk wil met de stad. "Niemand wil een yuppenstad, maar er worden geen stappen ondernomen dat te voorkomen ", aldus Map van der Wilden van het LAC.
"Wat ons eigenlijk het meest dwars zit is dat we steeds van het kastje naar de muur worden gestuurd. In juli vorig jaar hadden we een gesprek met wethouder Krikke omdat we bezwaar aan hadden getekend tegen de huurverhoging die per juli werd ingevoerd. Haar reactie was 'het is me wat' en ze stelde voor dat we dan maar ergens anders moeten gaan huren.
Twee raadsleden hebben toen een motie ingediend. Krikke zou ook een motie moeten schrijven, maar bij navraag bleek dat zij weer vond dat de raadsleden dat hadden moeten doen. Inmiddels is Krikke weg en is Dales opgedragen met een notitie te komen. De zoveelste procedure. Na anderhalf jaar is er nog niets uit gekomen."
Actie
Al voor de acties die het Fort van Sjakoo en de Vrije Ruimte voerden was het LAC een solidariteitsactie gestart waarbij steunbetuigingen en handtekeningen worden verzameld. "Het is zo gek dat ondanks het feit dat iedereen het ermee eens is dat dergelijke instellingen in de stad moeten blijven en dat er ruimte moet zijn voor, kunstenaars en niet-commerciële organisaties er toch niets gebeurt", aldus Van der Wilden.
"We zitten op een mooie locatie aan de Nieuwe Herengracht, dat vinden we zelf ook. Aar we zitten er al dertig jaar. Ook al voordat het een A-locatie was. Nu ze opeens hebben besloten dat we een zakelijk pand hebben moet de huur over vier jaar tijd 235% omhoog. Dat gaat in stapjes. De eerste stap hebben we betaald", legt Van der Wilden uit.
We zijn ook helemaal niet tegen huurverhogingen. Die zijn normaal. Dat verbaasde Krikke. Zij dacht dat we niet wilden betalen, maar daar gaat het helemaal niet om. We willen niet naar 235%, omdat we dat niet halen. Sommige instellingen hier hebben subsidies, maar andere niet. Die zouden niet mee kunnen. Bovendien haken subsidieverstrekkers af als je zoveel van hun geld in de huur moet steken."
Voor dit jaar heeft het LAC moratorium aangevraagd. Dat is uitstel van betaling waarbij geen verhoging wordt betaald totdat er een besluit wordt genomen. "We zingen het nog wel eventjes uit", neemt Van der Wilden. "Maar het begint wel erg op tien kleine negertjes te lijken. Hoe langer de gemeente wacht met duidelijke uitspraken hoe meer er af zullen vallen. Niemand wordt er uitgezet, maar op deze manier hoeft dat ook niet. Mensen verdwijnen vanzelf wanneer het geld op is. Bij het Fort van Sjakoo is het al gebeurd."
Debat
Afgelopen donderdag werd er met Ruud Grondel en Hansje Kalt van de gemeente gesproken over de mogelijkheid van een debat. "We willen graag de reacties horen van politici wanneer zij onder elkaar zijn. Dan krijg je niet dat een wethouder alleen bepaalde dingen zegt wanneer een andere wethouder niet in de buurt is. "Ook met de Federatie en de werkgroep Broedplaatsenbeleid zal nog worden gesproken.
Het doel van het centrum is om als organisaties bij elkaar te blijven, ook als het niet luktin dit pand te blijven. "Maar we hebben het niet over alternatieven, wan zogauw we dat doen grijpt de politiek dat aan om mee verder te gaan. We willen natuurlijk blijven waar we zitten. Uiteindelijk zijn er al zoveel zaken verdwenen in de buurt. Wat dat betreft hebben we een voorbeeldfunctie. Het gaat niet alleen om ons. Het gaat ook om kleinschalige organisaties en de melkboer op de boek."
De
Volkskrant 27 september 2001
'Zonder vrijplaatsen bloedt de binnenstad dood'
Jan 't Hart
 De huurverhoging van 900 procent voor alternatieve
boekhandel Het Fort van Sjakoo was de druppel die de emmer deed overlopen. Bewoners van zogeheten vrijplaatsen in Amsterdam, verenigd in De Vrije Ruimte, komen in verzet.
Werden de Kalenderpanden vorig jaar nog met veel geweld door krakers verdedigd, nu wordt ook voor vreedzame actie gekozen. 'Te paard, te paard! We gaan de stad veroveren', is de slogan. De alternatieve Amsterdammer wil een plek in het stadscentrum.
Het Fort van Sjakoo, international bookshop, kreeg te horen dat de huur niet langer 580 maar 5100 gulden per maand bedraagt. Dat zal onvermijdelijk leiden tot het einde van Sjakoo. Het pand vlak bij de Nieuwmarkt is in 1975 gekraakt en heeft een grote symbolische waarde. Fungeerde het eerst als succesvolle, alternatieve onderneming, nu wordt het met een pennenstreek opgedoekt.
In 1989 kocht de gemeente het pand. Nu redeneert het gemeentelijk grondbedrijf dat het alleen elders goedkope sociale woningbouw kan bouwen, als het voor bedrijfspanden marktconforme prijzen vraagt. En het Fort is immers een bedrijfspand.
De forse stijging van de grondprijzen in het stadscentrum heeft de afgelopen jaren geleid tot het vertrek van vele bedrijven en instellingen. Reclamemensen en snelle internetyuppen hebben hun intrek genomen in de mooie kantoorpanden en grachtenwoningen. Winkelketens veroveren de binnenstad, evenals dure exclusieve schoenen- en kledingzaken, ten koste van de kleine ondernemer.
Krakers, kunstenaars en alternatievelingen trekken noodgedwongen de stad uit. Verdreven door de mobiele eenheid uit de kraakpanden of omdat de fors stijgende huren niet meer zijn te betalen. De binnenstad veryupt, meldde het Trendrapport Amsterdamse Binnenstad in juni. Kraakpanden weg, luxe-appartementen terug.
'Het leven verdwijnt uit de stad', dramatiseert Ed Hollants van De Vrije Ruimte. 'Je ziet 's ochtends geen mensen in kleine werkplaatsen of met een bakfiets aan het verhuizen. De binnenstad bloedt dood.'
Het Amsterdams college van B en W kwam in 1998 met een plan om die ontwikkeling te keren. De gemeente zou vrijplaatsen voor kunstenaars aanwijzen, zodat de binnenstad haar kleurrijke bewoners niet zou verliezen.
Dat betekende de geboorte van 'het broedplaatsenbeleid'. De afgelopen decennia ontstonden vrijplaatsen door grote panden te kraken waarin alternatieve leefgemeenschappen, restaurantjes, werkplaatsen, oefenruimten en bioscopen werden gevestigd. Nu zou de gemeente zelf het alternatieve circuit moeten gaan leiden.
Absurd, vindt Hollants. Het lukt ook niet. Vrijplaatsen blijken niet bij overheidsbeschikking af te kondigen, toont onderzoek nu aan. Die studie is verricht door vereniging De Vrije Ruimte zelf. 29 Vrijplaatsen zijn onderzocht. De resultaten zijn getoetst bij tientallen andere vrijplaatsen.
De beginnende, culturele ondernemer en enkele kunstenaars blijken van de gemeentemiljoenen te hebben geprofiteerd. Maar daarmee zijn andere vrijplaatsers van diverse pluimage, vooral de minder kunstzinnige krakers, niet geholpen. 'De panden blijken ook erg duur', zegt Hollants. 'De gemeentelijke projectgroep Broedplaatsenbeleid komt er niet uit'.
Een andere gemeentelijke maatregel doet het nieuwe beleid namelijk weer teniet. In 1996 besloot de gemeente dat panden van het grondbedrijf marktconform zouden worden verhuurd. Veel contracten lopen af en nu ziet het bedrijf zijn kans schoon. Huurverhogingen van honderden procenten zijn de deur uitgegaan, en die doen vooral de alternatieve vereniging, stichting of centrum de das om. Zij komen nu in verzet.
Vrijplaatsen, schrijven de onderzoekers P. Breek en F. de Graad in het boek Laat duizend vrijplaatsen bloeien, 'vormen een fijnmazig net van voorzieningen voor mensen met lage inkomens, vernieuwende experimenten en maatschappelijk verzet. Ze zijn niet ontstaan omdat men over een paar decennia een doek in het Rijksmuseum bij kan zetten van een kunstenaar die zijn carrière in een vrijplaats begon.'
De
Volkskrant
Het
Parool 8
september 2001
Ludiek
protest tegen gebrek aan vrijplaatsen`
AMSTERDAM - Een
'vrolijke chaotische optocht' van kunstenaars, ambachtslui en
andere lieden die zichzelf bestempelen als exponenten van
tegencultuur, zal woensdagmiddag het stadhuis 'belegeren'. De
bonte stoet, voorafgegaan door een zes meter hoog houten Paard van
Troje, wil het 'broedplaatsenbeleid' van de gemeente aan de kaak
stellen.
De actie is een
initiatief van De Vrije Ruimte, een groep die woon/werkplaatsen en
nieuwe initiatieven op dit vlak stimuleert. Te denken valt aan
Tetterode, het WG-terrein en de ADM-werf in Noord. Het gaat niet
goed volgens De Vrije Ruimte - zie wat gebeurde met de
Kalenderpanden. De bewoners en gebruikers van deze vrijplaats aan
het Entrepotdok lieten zich slechts met behulp van het zwaardere
politiematerieel verdrijven voor de bouw van luxueuze
appartementen.
''De speelsheid
verdwijnt in Amsterdam,'' zegt Ed Hollants van De Vrije Ruimte.
''Steeds meer vrijplaatsen worden opgedoekt: open restaurantjes,
theatertjes, oefenruimten, kleine houtwerkplaatsen en ga zo maar
door. En er komen steeds minder nieuwe voor in de plaats. In het
centrum is het al bijna onmogelijk, maar nu ook in De Pijp en
Oud-West de huurprijzen stijgen, worden ze helemaal naar de randen
van de stad verdreven. Zie ook het Latijns-Amerika Centrum en de
boekwinkel Fort van Sjakoo, die worden bedreigd door gigantische
huurverhogingen.''
De Vrije Ruimte deed
onderzoek naar onder meer de functie en het gebruik van 29
vrijplaatsen en stelt vast dat de gemeente méér moet doen dan
alleen geld uittrekken voor broedplaatsen. Er moet ook beleid
komen. Panden via wijziging van het bestemmingsplan aan de vrije
markt onttrekken, bijvoorbeeld. Ook zou de gemeente moeten
aanvaarden dat gebruikers de eerste tijd nog geen huur kunnen
betalen en moeten er wat inrichting en gebruik betreft zo weinig
mogelijk regels zijn.
Per boot zal de
optocht zich woensdag vanaf begraafplaats Zorgvlied via de Amstel
naar het centrum bewegen. Op de Prins Hendrikkade wordt het Paard
op een kar geladen en gaat de tocht verder over land naar de
Stopera, waar een marionettenshow op het programma staat en de
aanklacht wordt aangespijkerd.
Het
Parool
Het Parool 25 augustus 2001
Ideële clubs wacht veel hogere huur
(Van een verslaggever)
AMSTERDAM - Niet alleen het Fort van Sjakoo wordt bedreigd door huurverhogingen. Ook stichtingen die bij het grondbedrijf Amsterdam een pand huren, komen in de problemen nu ook de gemeente haar gebouwen 'marktconform' wil verhuren. Verscheidene kleinschalige organisaties in de binnenstad dreigen door de hoge huurlasten het loodje te legge
Al in 1996 werd het besluit van kracht om huurprijzen van gemeentelijk vastgoed 'marktconform' te maken. Dat veel problemen nu pas zichtbaar worden, heeft te maken met de veelal vijfjarige contracten die de organisaties met het Grondbedrijf hebben. Bij het opstellen van een nieuw contract is de gemeente bevoegd forse huurverhogingen door te voeren.
Het Latijns Amerika Centrum (LAC) aan de Nieuwe Herengracht krijgt bijvoorbeeld een verhoging van tweehonderd procent voor de kiezen. Het valt in het niet bij de negenhonderd procent verhoging die het Fort van Sjakoo te verwerken kreeg van het Woningbedrijf Amsterdam. ''Vorig jaar juli kregen we al een verhoging van 36 procent,'' zegt een woordvoerder van het LAC. ''Dat konden we nog net betalen, maar bij verdere verhogingen kunnen we sluiten. Daarom hebben we de nieuwe verhoging, die afgelopen maand inging, ook niet betaald.''
Ook het Vrouwenhuis, eveneens aan de Nieuwe Herengracht, krijgt met ingang van 2002 een verhoging van twintig procent. Voor de komende periode kan dit nog worden opgevangen, maar volgens directrice Liesbeth Mostert ontstaan in 2007 grote problemen.
''Dan wordt het contract vernieuwd en kan de huurverhoging zo groot zijn, dat we het niet meer kunnen opvangen,'' zegt ze. ''Het is jammer als al die kleine stichtingen zouden verdwijnen. Die geven het geheel smaak. Het is een enorme verschraling als alleen nog maar grote bedrijven in staat zijn iets in de binnenstad te huren.''
Het
Parool,
|
14 februari 2002
Brief van wethouder Hooijmaijers aan het bestuur van Woningbedrijf Amsterdam
Op 14 december 2000 is tijdens de begrotingsbesprekingen van de gemeenteraad van Amsterdam de motie Kalt aangenomen, waarin gevraagd wordt met een rapportage te komen, waarin de omvang van de verhuur door de gemeente aan maatschappelijke, niet-commerciële instellingen vermeld staat en waarin de problematiek van deze aan de gemeenteraad aan te bieden.
Op 13 december 2001 heeft de gemeenteraad van Amsterdam een motie aangenomen, waarin het college van Burgemeester en Wethouders wordt verzocht er bij andere verhuurders op aan te dringen, hangende de uitkomst van de raadsbehandeling van bovengenoemde notitie, de aangezegde huurverhogingen aan ongesubsidieerde, ideële instellingen, waaronder met name Het Fort van Sjakoo genoemd wordt, op te schorten
Ter uitvoering van deze motie verzoeken wij u dan ook in overweging te nemen de reeds aangezegde huurverhogingen aan ongesubsidieerde, ideële instellingen, waaronder Het Fort van Sjakoo, op te schorten.
Potten & pannen tijdens rijtoer
kom ook!
Op het moment dat onze kloonprins en zijn aanstaande gemaximaal gaan trouwen, vinden er overal ter wereld solidariteitsdemonstraties plaats met het argentijnse volk. 2/2/2 is namelijk stomtoevallig ook een dag van wereldwijd protest tegen de rijken en
machtigen der aarde die deze week in New York als het World Economic Forum samenkomen. zie; The Another World Is Possible Coalition Against the WEF
www.anotherworldispossible.com
De demonstraties zullen overal (naast Amsterdam ook in Barcelona, Berlijn, Bilbao, London, Madrid, Montreal, New York, Oviedo (Spain), Parijs, Porto Alegre en Toronto) de vorm hebben van 'cacerolazos', de typisch argentijnse manier van protesteren door hard met lepels op potten en pannen te slaan: aktief en duidelijk.
Hierbij roept de aktiegroep 'Spoken uit het Verleden' iedereen op hetzelfde te doen. Kom met pannen en sla-gerei op 2/2/2 naar het Witte Plein (Koningsplein, Amsterdam), waar we tijdens de rijtoer (rond 12:30) van ons laten horen!
Waarom?
* Om te laten horen dat we
niet langer willen dat een
kleine rijke elite (waartoe max
en wax bij uitstek behoren)
leeft en zich verrijkt ten koste
van een groot deel van de
bevolking - niet in argentinie
en niet ergens anders ter wereld.
* Om te laten horen dat er
eindelijk gerechtigheid en
respect moet komen voor de
slachtoffers en nabestaanden
van onderdrukkende regimes - in
argentinie en overal ter wereld.
* En om te laten horen dat we
met steeds meer zijn, en dat
we alternatieven hebben:
cooperatie in plaats van
competitie, mens- en
milieu-gericht in plaats van
winst-gericht, echte democratie
in plaats van machtspolitiek - in
argentinie en overal ter wereld.
Meer info:
Het Witte Plein
www.hetwitteplein.nl
H.I.J.O.S.
www.hijos.nl
Latijns Amerika Centrum
www.noticias.nl
Spoken uit het Verleden
020-6682236 (Frank)
Volkskrant 7 december
2001
Forum / Geachte redactie pag.7
Getrouwd met Argentinië
In de Volkskrant van zaterdag 24 november wordt in een artikel over het aanstaande koninklijk huwelijk melding gemaakt van het actiecomité Het Witte Plein. Dit comité doopt op 2 februari het Spui in Amsterdam om tot Het Witte Plein, alwaar diverse organisaties kritische vragen die spelen rond het huwelijk aan de orde kunnen stellen.
Al meerdere malen zijn het Latijns Amerika Centrum (LAC) en de organisatie H.I.J.O.S (kinderen van slachtoffers van de militaire dictatuur '76-'83 in Argentinië) door hun ondersteuning van het Comité het Witte Plein als 'tegenstanders van het huwelijk' bestempeld. Dit is echter pertinent onjuist. Wij zijn niet voor of tegen het huwelijk van Willem Alexander met Máxima, maar vinden het huwelijk wel een belangrijk moment om aandacht te schenken aan de situatie in Argentinië waar mensenrechten nog steeds met voeten worden getreden. Door het huwelijk van Willem Alexander met Máxima verbindt Nederland zich aan Argentinië, nu en in de toekomst. Er ontstaat hierbij niet alleen maar een relatie met de economische elite van het land, maar ook met de Argentijnse bevolking en haar geschiedenis. Door de achtergrond van Máxima's ouders wordt Nederland direct verbonden met de slachtoffers en nabestaanden van de militaire dictatuur. Dit schept verplichtingen, Nederland kan hiervoor niet haar ogen sluiten. Een integere houding en morele berechting is een minimale verantwoordelijkheid jegens de slachtoffers en nabestaanden die nog altijd hun geliefden missen en de (mede-)schuldigen nog altijd vrijuit in hun eigen land zien leven. Ook moet er kritischer gekeken worden naar de rol van burgers in regeringen van militaire dictaturen, zoals Zorreguieta tijdens het Videla-bewind. Wij streven naar een grotere inzet van de Nederlandse samenleving voor mensenrechten en het bestrijden van straffeloosheid in de jonge democratieën in Latijns Amerika. Morele en sociale straffeloosheid is nergens een goede bodem voor vrede, ook niet in Nederland.
Daarnaast vragen wij aandacht voor de dubbele moraal die tot uiting komt in handelsbetrekkingen en de formele of informele contacten van de Nederlandse regering met medeverantwoordelijken aan misdaden tegen de mensheid. Het is hypocriet om een andere kant uit te kijken als er geldelijk gewin valt te behalen, zoals Nederland deed tijdens de dictatuur in Argentinië.
Ook hier in Nederland mogen straffeloosheid, het schenden van mensenrechten en hypocrisie geen onderdeel vormen van het dagelijks leven van de bevolking. Om te laten zien dat een koninklijk huwelijk met Máxima Zorreguieta niet voorbij kan gaan aan deze thema's, ondersteunen we de actie van het Witte Plein.
Pablo Ugarte (LAC)
Alejandra Slutzky (H.I.J.O.S)
Het
Parool, 27-9-2001
Een leger met wierook in plaats van kruitdamp
Malika Sevil
Amsterdam verliest veel fleurigheid als de stad doorgaat creatieve types van hun ruimtes te beroven en ze in allerlei gereglementeerde hokjes te duwen. En dus werd het stadhuis gisteren belegerd door een leger zonder agressie.
Mariska (32) is geen type van harde acties. Rookbommen gooien is niet haar ding, leuzen scanderen evenmin. Dat is haar wel aan te zien ook. Activisten, van welke protestgroep dan ook, zijn gewoonlijk niet gekleed in een goudzijden jurk, met aan de voeten Alladin-slofjes. Nee, ze is dan ook heel blij met deze ludieke actie voor betere omstandigheden van creatievellingen. Dat past haar wel.
Het moet aardig blijven. En dat is het ook. Rond de botenstoet die gistermiddag vertrok bij begraafplaats Zorgvlied, hangt een zweem van wierook en broederschap. Vooraf waren harde aankondigingen gedaan, want de kunstenaars zouden de stad heroveren en het stadhuis belegeren, maar dat blijken slechts symbolische woorden te zijn. Net zo symbolisch als het houten paard van Troje, dat voor de gelegenheid in elkaar is getimmerd en op een dekschuit over de Amstel wordt voortgetrokken.
Dit protest gaat niet alleen om de alternatieve boekenzaak Fort van Sjakoo en de internetwerkplaats ASCii, die een huurverhoging van negenhonderd procent voor de kiezen kregen. Of het Latijns Amerika Centrum, dat ruim tweehonderd procent meer voor zijn onderkomen moet neerleggen. Deze botenparade behelst veel meer. Een statement tegen de teloorgang van de vrijplaatsen en 'het huichelachtige broedplaatsenbeleid' van de gemeente. Bovendien willen de deelnemers laten zien dat de stad zo veel sprankelende wordt met een vleugje anarchistische creativiteit.
Dus trekt een bonte stoet via de Amstel naar het Oosterdok en vandaar te voet naar de Stopera, waar twee vertegenwoordigers van de Vrije Ruimte, een actiegroep die zich inzet voor vrijplaatsen in Amsterdam, het rapport La at 1000 vrijplaatsen bloeien aan de vergaderende commissie Ruimtelijke Ordening zal aanbieden.
Krakers, beginnend kunstenaars, lieden van ADM en Ruigoord, muzikanten, kleine creatieve ondernemers, actieroutiniers en wat al niet meer aan exponenten van tegencultuur varen mee. Voorop de schuit het zes meter hoge paar d. Onder het bouwwerk vier trommelaars en een aantal verbasterde 'Griekse strijders' - plastic lasmasker, met op het hoofd een omgekeerde bezem, speer in de ene hand en een schild met het peace-teken in de andere. En temidden van dat alles doet Mariska een Egyptische buikdans.
Danspaleis
Mariska is danseres, gespecialiseerd in tempeldansen uit Zuid-India. Met haar vriend, een muzikant, bewoont ze een woonboot aan de Borneokade - al lang voordat de rijken kwamen. Nu hebben ze het idee gevat van hun boot, Zena, een danspaleis te maken. ''De verbouwing is bijna klaar. Ik wil er Indiase dans doceren. Er kunnen lezingen worden gehouden, of andere alternatieve dingen. En yoga.'' Maar met de absurd hoge huurprijzen en de dreigen de erfpacht voor woonbootbewoners is het simpelweg niet op te brengen, zegt ze.
Aja (49), beeldend kunstenaar, schrijver en tevens een geroutineerde vrijplaatsgebruiker, kan daar alleen maar mee instemmen. Hij wijst naar een van de ongeveer twintig volgboten. Daar klinken vastberaden woorden door de luidsprekers: 'Al het niet-commerciële wordt platgewalst.' En zo is het. Terwijl termen als 'decadentie', 'kaalslag' en 'paleizen voor de nieuwe rijken' uit de boxen schallen, legt Aja uit waarom hij daar staat. In zijn krijgerkostuum, nota bene.
Niet omdat hijzelf zo hard op zoek is naar een onderkomen. Hij zit sinds vijf jaar in Zaal 100, eindelijk een vast stekkie. Maar hij vreest voor zijn 'geestverwanten' en 'de verarming van de stad'. Muziek maken op straat mag niet, daar moet je een vergunning voor hebben. Kunst maken op straat - lees graffiti - mag niet, want 'dan word je door taxichauffeurs in elkaar geslagen of de politie pakt je spullen af'. Aja vindt namelijk dat er best geschikte plekken voor graffiti zijn.
Vrijplaatsen als het Vrieshuis, Kalenderpanden en de Silo werden afgenomen en wat was daarop het antwoord van de gemeente: een subsidie van 65 miljoen gulden voor broedplaatsen. Over dat geld hoor je Aja niet klagen, maar waarom weer die wanstaltige benaming. ''Het doet me denken aan legbatterijen, ik kan er niets aan doen. Het broedplaatsenbeleidsconcept.''
Spontaniteit
Aja kijkt er vies bij. De kunstenaar vreest dat deze broedplaatsen, gecontroleerd door de gemeente, alle spontaniteit zullen missen. ''Juist het toeval maakt een vrijplaats tot iets bijzonders. Dat kun je niet regelen. Me t geregel gaat de charme eraf.''
Dat lijkt ook wel het motto van deze actie, die, hoewel er geen vergunning voor is aangevraagd, gesmeerd verloopt. Verbaasde blikken op het Waterlooplein. Want ja, wat doet een reusachtig paard tussen de tweedehands jasjes? Om nog maar te zwijgen over de riksja's, eenwielers, trommelaars, Griekse krijgers en marionetten die de boel stagneren.
De meest verbaasde koppen steken nog wel vanuit de eerste verdieping van de Stopera naar buiten. Want die ambtenaren zagen zo rond een uurtje of half vijf een houten paardenkop aan het venster voorbij trekken.
Het Parool
|
