Solidariteitskomitee Mexico
opgeheven sinds maart 1998, disuelto desde Marzo de 1998


Nieuws uit Mexico en Chiapas
 overgenomen uit de rubriek "Wist je dat...?" van het Belgische tijdschrift Sombrero
November - Januari 2000


Tussen haakjes () wordt de bron en eventueel de website vermeld waaraan het bericht ontleend is.

Nieuwe rector UNAM, staking gaat door

Na het plotselinge ontslag op 12 november van rector Barnes van de UNAM, waar studenten al sinds april staken, is een even onverwachte opvolger benoemd. De minister van Gezondheid Juan Ramon de la Fuente is de nieuwe rector. Hij trad op 18 november terug als minister om zijn nieuwe positie in te kunnen nemen.
De stakingsraad van de studenten CGH beklaagde het gebrek aan inspraak over de benoeming van de nieuwe rector, en riep hem op om onmiddellijk onderhandelingen te beginnen. De CGH blijft bij haar 'zes eisen' en wil openbare onderhandelingen voeren. Daarnaast eisen de studenten stopzetting van de privatisering van het onderwijs in Mexico.
Volgens het linkse weekblad Proceso is de vorige rector, Francisco Barnes de Castro, afgetreden op direct verzoek van president Zedillo Ponce de Leon. Deze had eerder aangedrongen op de omstreden verhoging van het collegegeld, die de aanleiding van de staking vormde.
(Ventana Nieuwsbrief 8 december 1999)

Rondzendbrief waarschuwt voor mogelijke guerrillaopstoot in 2000.

In een rondzendbrief aan leidinggevende militaire officieren roept het Mexicaanse ministerie van Defensie op tot verhoogde waakzaamheid voor een mogelijke gecoördineerde gewapende actie van zestien guerrillaorganisaties in het jaar 2000.
(IPS, 30 november 1999)

Vrijhandelsverdrag EU-Mexico gereed

Een vrijhandelsakkoord tussen de EU en Mexico, waar vier jaar aan is gewerkt, is gereed. Als het geratificeerd wordt door het Mexicaanse parlement en de 15 EU-landen, kan het al in juli 2000 in werking treden. Het zou het eerste vrijhandelsakkoord zijn tussen een Latijns Amerikaans land en de EU
. De Mexicaanse minister van Handel, Herminio Blanco, maakte dat op 24 november bekend in Brussel, waar de Mexicanen en de EU 17 dagen lang over het verdrag hadden zitten te vergaderen. Volgens Blanco waren de onderhandelingen een groot succes en zal iedereen profiteren van het verdrag. Er werden echter nauwelijks details over de inhoud vrijgegeven. Volgens de afspraken zullen de wederzijdse importtarieven drastisch gereduceerd worden in de periode tussen 2000 en 2010 en zullen investeringen gestimuleerd worden.
De EU is Mexico's tweede handelspartner, na de VS. De EU verplicht zich om 82 procent van z'n handel met Mexico te liberaliseren en de overige 18 procent in 2003. Mexico zal in ruil in vier fases z'n markt opengooien voor Europese producten. De sectoren textiel, schoeisel, auto's en agrarische producten zullen een speciale uitzonderingsbehandeling krijgen en volgens een langzamer tijdschema geliberaliseerd worden. De landbouw zal pas in 2010 afgehandeld moeten zijn. In Mexico bestaat veel verzet tegen het verdrag, vanwege het effect dat het zal hebben op de lokale producenten en de samenleving. In de EU is het voor zover bekend nauwelijks een thema.
(Ventana Nieuwsbrief 8 december 1999, IPS 24 november 1999)

Golf van repressie in Guerrero

Guerrero is een van de armste deelstaten van Mexico, maar waar een breed geschakeerde politieke oppositie bestaat. Bij de verkiezingen op 3 oktober won de centrumlinkse PRD in de belangrijkste stad Acapulco. Sindsdien is er een golf van repressie en incidenten tegen linkse activisten losgebarsten. Een uitvoerig verslag van de situatie in de deelstaat, met gedetailleerde informatie over de incidenten, is gemaakt door Global Exchange en te vinden op internet.
(Ventana Nieuwsbrief 8 december 1999)

34ste en 35ste Loxicha-gevangene vrijgepleit door advocaat Israel Ochoa

Met de vrijlating van Edilberto Antonio Almarez en Ranulfo López Almarez, 2 Zapotheekse mannen uit de Loxicha-regio in Oaxaca, komt het aantal vrijgepleite politieke gevangenen op 35. Sinds '96 - vlak na de verschijning van de gewapende volksorganisatie EPR (Revolutionair Volksleger) in een aantal Mexicaanse staten - werden tientallen onschuldige burgers onder voorwendsel van lidmaatschap van het EPR gearresteerd. Mensenrechtenorganisatie LIMEDDH spande meteen onder leiding van de advocaat Israel Ochoa, met toenemend resultaat, juridische procedures aan, ondanks de bedreigingen en pesterijen aan het adres van de advocaat en LIMEDDH.
(La Jornada, 27 oktober 1999)

Mensenrechtenactivisten geïntimideerd en bedreigd

Maria Estela GARCIA RAMIREZ, weduwe van Selerino JIMENEZ ALMARAZ, die op 24 april 1997 standrechterlijk geëxecuteerd werd op de weg voor hun huis, is op 10 november opnieuw hardhandig aangehouden en ondervraagd door de gerechtelijke politie. Ze treedt op als activiste voor de vele politieke gevangenen uit de regio Loxicha in Oaxaca, binnen de organisatie Union de Pueblos Contra la Represión en la Región Loxicha.
(acción urgente LIMEDDH)

Politieke gevangenen naar Maximum-Veiligheid-gevangenis

De politieke gevangenen Benigno GUZMAN MARTINEZ, Bertoldo MARTINEZ CRUZ, Efren CORTES CHAVEZ, Angel Guillermo MARTINEZ GONZALEZ, Erika ZAMORA PARDO en Virginia MONTES GONZALEZ worden op 6 november overgevlogen door de Policia Judicial Federal (PJF) en de Policia Federal Preventiva (PFP), van de gevangenis van Acapulco naar de "Penal de Maxima Seguridad" van Puente Grande in Jalisco.
Volgens getuigenissen van de vrouw van Bertoldo Martinez Cruz, Florentina Rosario Morales, en de broer van Efren Cortes Chavez, Juan Cortes Chavez, werden de gevangenen zeer brutaal behandeld en bedreigd / psychologisch gefolterd, opnieuw om hun lidmaatschap van het EPR te doen bekennen. Op 24 oktober werden ook enkele vermeende leiders van het ERPI (Ejército Revolucionario del Pueblo Insurgente, guerrilla-organisatie die zich in '98 van het EPR afsplitste) overgebracht van Guerrero naar Mexico-Stad. Op 22 oktober werd in Guerrero immers Jacobo Silva Nogales gearresteerd, die volgens de regering "comandante Antonio" van het ERPI is, samen met zijn vrouw Gloria Arenas ("Colonel Aurora") en 2 andere erpistas, Carlos García en Ofelia Flores.
(La Jornada 25 oktober en 7 november 1999, accion urgente LIMEDDH)

200 miljoen liter nationale jenever geproduceerd in 1999

De tequila-industrie maakt in Guadalajara bekend dat er in 1999 200 miljoen liter agave-jenever of tequila geproduceerd werd, tegenover 170 miljoen liter in '98. Een stijging in de nationale productie met 18 %. De perspectieven zijn volgens de sector zeer gunstig, omwille van het vrijhandelsverdrag met de Europese Unie, zo gunstig zelfs dat men de agaveteelt zal moeten uitbreiden om aan de toenemende vraag te voldoen.
(La Jornada, 23 december 1999)

Mexico kende in 1999 de grootste economische groei van Latijns-Amerika

Mexico kende in 1999 een economische groei van tussen 3.0 en 3.5 %. Wall Street voorspelt een groei van 4,2 à 5 % in 2000. Dat zeggen alleszins de beursanalisten in Wall Street. Met een economie in volle groei, een beurs die records laat zien en een minder onzekere politieke situatie (men refereert hier aan de rust die binnen de PRI is weergekeerd na de interne verkiezingen voor de presidentskandidaat) is Mexico volgens hen klaar voor 2000.
(Excelsior, 23 december 1999)

2de verjaardag van het bloedbad van Acteal: duizenden eisen gerechtigheid

Met manifestaties in zowat alle deelstaten (Chiapas, Yucatán, Veracruz, Michoacán,...) herdenken duizenden Mexicanen op 22 december de brutale moord op 45 inheemse boeren (mannen, vrouwen en kinderen) in Acteál (Chiapas), precies 2 jaar geleden. Ze eisen dat het leger zich terugtrekt uit Chiapas, dat de intellectuele moordenaars of opdrachtgevers vervolgd worden en dat de gouverneur van Chiapas, Roberto Albores Guillén, afgezet wordt. Deze laatste is volgens de manifestanten de beschermer van de paramilitaire groeperingen die de opstandige gemeenschappen moeten 'verdelen' en demoraliseren.
De manifestanten zeggen dat president Zedillo en Minister van Binnenlandse Zaken Carrasco spreken over gerechtigheid die blijkbaar alleen zij zien. Voor de duizenden is het duidelijk dat de moord door zgn. paramilitaire groepen deel uitmaakte van de stille oorlog die de regering voert.
Tijdens een massale misviering met 50 priesters voor 2.000 mensen uit de gemeenschappen, vertegenwoordigers van 30 Mexicaanse NGO's en 15 Latijnsamerikaanse en Europese landen, vraagt hulpbisschop Raúl Vera López aan de regering ook de garantie dat de Kerk haar pastoraal werk kan blijven doen.
De boerenorganisatie Las Abejas meldt een dag later dat gewapende paramilitaire groepen nog steeds mensen op de vlucht jagen in Acteál. Deze groeperingen stelen de bezittingen van de gevluchte families en roven de koffieplantages leeg.
(La Jornada, 23 en 24 december 1999)

De buitenlandse schuld doodt kinderen

De buitenlandse schuld van de ontwikkelingslanden doodt kinderen en schaadt de ontwikkeling van kinderen. Dat zegt Unicef in haar rapport "De vooruitgang van de naties 1999".
In sommige landen verhoogt daardoor nog steeds de druk op sociale uitgaven, onderwijs en armoedebestrijding. In Nicaragua bijvoorbeeld begint elke pasgeborene met een schuld van 1.213 dollar. Volgens de statistieken van de kinderrechtenorganisatie van de VN vertegenwoordigt de buitenlandse schuld van Mexico 38 % van het Bruto Binnenlands Product, waarmee Mexico op gelijke hoogte komt als Haïti en Costa Rica.
Volgens een alternatief rapport van Mexicaanse NGO's maken de sociale uitgaven voor de bestrijding van de armoede in Mexico 0,15 % uit van het Bruto Binnenlands Product. Dat staat gelijk aan 4,2 % van de federale uitgaven die gereserveerd zijn voor het redden van de banksector, een halucinante vaststelling.

PEMEX-directeur stapt op uit onvrede met privatiseringsplannen.

De directeur van het Mexicaanse overheidsbedrijf PEMEX heeft zijn ontslag ingediend uit onvrede met de plannen van de regering om de olie-industrie te privatiseren. Adrián Lajous, internationaal gewaardeerd om zijn kennis van de handel in ruwe olie, verlaat na 17 jaar zijn post. Hij wilde van PEMEX een autonoom overheidsbedrijf maken, maar de regering heeft andere plannen.
Onder druk van een algemene staking en de sterkte van de arbeidersbeweging van de petroleros (arbeiders in de petroleumindustrie) nationaliseerde president Cárdenas in 1938 de petroleumindustrie. Hij onteigende 17 buitenlandse oliemaatschappijen en fusioneerde hen tot één staatsbedrijf, Petróleos Mexicanos of PEMEX.
(IPS, 17 december 1999 en eigen )

Vrijhandelsbesprekingen Mexico - Triangulo Norte in beslissende fase

El Salvador, Guatemala en Honduras beginnen op 8 december aan een onderhandelingsronde met Mexico die kan uitmonden in de ondertekening van een vrijhandelsakkoord. De vier landen discussiëren al vijf jaar over zo'n verdrag, maar braken in september hun overleg af. In de marge van de top van de Wereldhandelsorganisatie in Seattle namen ze de draad weer op. Tegen de verwachtingen van de afgelopen maanden in, zal het vrijhandelsakkoord dus misschien toch nog voor 2000 rond zijn.
(IPS, 8 december 1999)

Politieke allianties in gevaar

Op 14 december vond in het parlement de stemming plaats over een belangrijke fiscale wet, de Ley de Coordinación Fiscal. De PRI kon de wet doordrukken dankzij steun van de PT en op het laatste moment ook van de PVEM (samen de helft + 1 van de stemmen= 251). Het oppositieblok van PRD en PAN was zwaar gechoqueerd en beide partijen gingen meteen in beraad over deze nieuwe coalitievorming in het licht van de allianties die eerder op de maand gevormd werden, de Alianza por México (PRD-PT-PAS-PCD-PSN) en de Alianza por el Cambio (PAN-PVEM).
(La Jornada, 15 december 1999)

Honderden FBI-specialisten onderzoeken massagraven Mexico

De Amerikaanse federale recherche FBI heeft zo'n tweehonderd agenten en forensische specialisten naar Mexico gestuurd om onderzoek te doen naar massagraven. Op twee plaatsen vlakbij de grensstad Ciudad Juarez zouden in totaal bijna honderd lijken liggen, zo meldde de omroep CBS. De doden zouden slachtoffers zijn van Mexicaanse drugskartels of van Mexicaanse agenten die voor de drugshandelaren werkten. Honderden Mexicaanse soldaten beveiligen de operatie. Volgens een akkoord tussen Mexico-Stad en Washington worden de stoffelijke overschotten naar de VS gebracht voor DNA-onderzoek.
(Belang van Limburg 30 november 1999)

"De Mexicaanse staat, vergelijkbaar met de Spaanse conquista": Nobelprijswinnaar Saramago

Tijdens een conferentie van de Nobelprijswinnaar voor Literatuur, de Portugese schrijver José Saramago, in de belangrijkste cultuurtempel van Mexico, het Paleis van Schone Kunsten, protesteert Saramago tegen het onrecht tegenover de inheemse gemeenschappen in Mexico. De Mexicaanse staat doet volgens hem exact hetzelfde als wat Spanje tijdens de verovering van Latijns-Amerika deed: met geweld de inheemse bevolking onderwerpen.
(La Jornada 5 december 1999)

Mexico-Stad telt 50 miljoen ratten

In de woestenij van staal en beton van Mexico-Stad kruipt, sluipt, ritselt en fladdert er meer op de achtergrond dan men op het eerste zicht zou vermoeden. Miljoenen ratten, honden, katten, insecten, vleermuizen en andere beestjes gaan in de alomtegenwoordige vuilnishopen van de stad op zoek naar een oudbakken tortilla, een restje bonenpuree of een andere lekkere hap. De grootstad biedt de diertjes bovendien voldoende holen en nissen die als schuilplaats kunnen dienen wanneer de stad weer eens een groot uitroeiïngsoffensief inzet.
(IPS, 29 oktober 1999)

Actie tegen dikke, verslaafde en criminele agenten

4.000 van de 27.000 agenten van de Mexicaanse 'polícia judicial' zijn ontslagen na een onderzoek van het ministerie van Binnenlandse Zaken, dat vorige week werd bekendgemaakt. Daaruit blijkt dat er behoorlijk wat rotte appels in de elite-eenheid van de Mexicaanse veiligheidsdiensten zitten. Veel agenten houden zich zelf niet aan de wet, anderen zijn verslaafd aan drugs, hebben psychologische problemen of zijn te dik. Door schoon schip te maken bij de politie wil de regering van president Zedillo een einde maken aan het klimaat van straffeloosheid en het onveiligheidsgevoel bij de bevolking.
(IPS, 28 oktober 1999)

Snelle groei evangelische kerken doet religieuze spanningen oplopen.

Mexico is na Brazilië het land met het grootste aantal katholieken, maar als het aan de evangelische zendelingen ligt, zal dat gauw veranderen. Vorige week donderdag kwamen meer dan 80.000 Mexicaanse protestanten samen in een voetbalstadion in de hoofdstad voor een meer dan 10 uur durende manifestatie. De recordbijeenkomst maakte een trend zichtbaar die uit de statistieken al langer kon worden opgemaakt: de evangelische kerken winnen snel terrein. Op sommige plaatsen leidt dat al tot regelrechte godsdienstoorlogjes. In de zuidelijke deelstaat Chiapas zouden al 15.000 arme boeren hun geboorteplaats hebben verlaten op de vlucht voor dergelijke conflicten.
(IPS, 18 oktober 1999)

Regering wil zwartwerkers belastingen doen betalen

De Mexicaanse regering heeft een programma klaar om belastingen te innen bij de miljoenen zwartwerkers in het land. Volgens officiële cijfers betaalt zowat één derde van de belastingplichtigen in Mexico de staat helemaal niets. Een ander derde geeft maar een fractie aan van zijn werkelijke inkomsten. De kleine garnalen onder de belastingontduikers - straatventers, klusjesmannen en allerlei bedrijfjes die samen de 'informele economie' van Mexico vormen - houden wel zes tot achttien miljoen gezinnen boven water, maar dragen nauwelijks iets bij tot het overheidsinkomen. Het 'bestrijdt de belastingontduiking in de informele economie'-programma zou ervoor moeten zorgen dat tegen oktober 2000 alvast 1,5 miljoen Mexicaanse zwartwerkers hun fiscale burgerplicht vervullen.
(IPS, 13 oktober 1999)

Regering krijgt schuld voor omvang van natuurramp.

De Mexicaanse regering houdt vol dat niemand de schuld kan gegeven worden voor de 237 doden en bijna 160.000 daklozen na de stortregens van afgelopen week, maar natuurbeschermers, gemeentebesturen en politieke leiders denken daar anders over. Volgens hen hebben ontbossing, corruptie, vertragingen in hulpverstrekking en verkeerde regeringsprioriteiten bijgedragen tot de ramp. (IPS, 10 oktober 1999)

"Mensenrechtensituatie verslechtert nog".

De mensenrechtensituatie in Mexico is er alleen maar slechter op geworden sinds de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS) het probleem één jaar geleden aan de kaak stelde en een hele reeks aanbevelingen overmaakte aan de Mexicaanse regering. Die goede raad wordt blijkbaar in de wind geslagen; de Mexicaanse overheid laat zelfs toe dat het leger zich steeds meer met de ordehandhaving in moeilijke gebieden gaat bezighouden, waardoor het aantal mensenrechtenschendingen verder stijgt. Dat staat te lezen in een 85 pagina's tellend rapport van Todos los Derechos para Todos ('Alle rechten voor iedereen'), een netwerk van Mexicaanse NGO's.
(IPS, 1 oktober 1999)

Crash in de avocado's - bloedige guacamole

Een DC-9 van de Mexicaanse luchtvaartmaatschappij TAESA crasht in een avocado-boomgaard nabij Uruapán in de deelstaat Michoacán op 9 november. Het vliegtuig, met op dat moment nog 13 passagiers en 5 bemanningsleden, vloog op de lijn Tijuana-Mexico. Niemand overleefde de crash. 78 passagiers waren veilig uitgestapt bij tussenstops in Guadalajara en Uruapán. TAESA vliegt sinds 1988 voornamelijk chartervluchten, en biedt door stuntprijzen het hoofd aan de binnenlandse concurrenten Mexicana en Aeromexico. TAESA vliegt op 21 binnenlandse bestemmingen en 4 Amerikaanse. Reeds eerder hadden zich technische problemen voorgedaan tijdens TAESA-vluchten. Een onderzoek moet aan het licht brengen of criminele bedoelingen de oorzaak zijn van de crash. In ieder geval bezorgde de ramp de maatschappij een slechte naam op vlak van veiligheid (onderhoud), arbeidsomstandigheden en financiën.

Mexicaanse textiel-, schoenen- en speelgoedindustrie bang van China

Feest in Washington en Peking als op 23 november - na 13 jaar onderhandelen - bekendgemaakt wordt dat China zou toetreden tot de Wereldhandelsorganisatie. Geen feestvreugde in de Mexicaanse industrie voor textiel, schoenen en speelgoed. Op dit moment moeten enorme tariefmuren en quota's ervoor zorgen dat de Chinese lageloon-producten Mexico niet binnen geraken: importtarieven tot 351 % voor Chinees speelgoed, tot 533 % voor kleding en tot 1.300 % op schoenen.
De 3 industrieën, die samen 705.000 Mexicanen tewerkstellen, vrezen dat de exportmarkten voor Mexicaanse producten (VS, Canada) zouden overspoeld worden door goedkope Chinese producten. Het is voornamelijk de maquiladora-sector (de lageloon-assemblagebedrijven rond de Mexicaans-Amerikaanse grens) die klappen zou kunnen krijgen. Lageloon tegenover lagereloon. De spiraal van concurrentie en armoede op zijn best.
(Reuters, 23 november 1999)

VN spreekt zich negatief uit over mensenrechtensituatie in Mexico

De Hoge Commissaris voor de Mensenrechten van de VN, ex-president van Ierland Mary Robinson, bezocht van 23 tot 27 november het Zuiden (deelstaat Chiapas) en Noorden van Mexico (Tijuana). In '89 had de Mexicaanse regering een bemiddelingsrol voor de VN in het conflict in Chiapas afgewezen (zeggende dat Mexico haar eigen interne problemen kan oplossen), maar na herhaaldelijk aandringen en negatieve rapportage nodigde Mexico dan toch de VN uit om zelf de mensenrechtensituatie te komen verifiëren. Robinson ontmoette tijdens haar bezoek overlevenden van het bloedbad van Acteál (22 december '97) en haar aandacht ging ook uit naar de grens met de VS, waar jaarlijks honderden Latijnsamerikaanse vluchtelingen omkomen door het verstrengde migratiebeleid van de VS. Tijdens een slotverklaring zegt Robinson dat Mexico wel vorderingen maakt als het gaat om internationale engagementen inzake mensenrechten, maar dat het probleem in de lokale realiteit groot is.
(Reuters, 27 november 1999)

Bisschop Raúl Vera van San Cristóbal de las Casas, potentiële opvolger van `rode' bisschop Samuel Ruiz, door de paus overgeplaatst

Op 30 december krijgt bisschop Raúl Vera López van San Cristóbal de las Casas van de paus het verrassende bericht dat hij zal overgeplaatst worden naar het bisdom Saltillo in de deelstaat Coahuila. Vera werd in oktober '95 geïnstalleerd als hulpbisschop van de 'rode bisschop' en verdediger van de inheemse rechten ('Tatic') Samuel Ruiz Garcia. Het Vaticaan zocht naar een tegenpool voor Ruiz, omdat die in het centrum van het conflict tussen de Zapatisten en de regering stond, als voorzitter van de bemiddelingscommissie CONAI. Het bisdom koos radicaal de kant van de onderdrukte gemeenschappen en bekritiseerde herhaaldelijk de brutale repressie door het Mexicaanse leger en de regering.
Raúl Vera werd aanzien als officiële opvolger van Ruiz, die vorige maand officieel op pensioen ging op 75-jarige leeftijd. De oppositie en het politieke tijdschrift Proceso hebben het over een politieke beslissing van het Vaticaan onder druk van het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Men heeft een einde willen maken aan 'de keuze voor de armen', die dit bisdom in Chiapas reeds tientallen jaren maakte. Vera legt zich neer bij de pauselijke beslissing.
(La Jornada 31 december 1999, Proceso 2 januari 2000)

Studenten gearresteerd na demonstratie bij ambassade VS

98 stakende studenten van de UNAM-universiteit zijn gearresteerd nadat hun demonstratie voor de Amerikaanse ambassade op 11 december uit elkaar geslagen werd door de ordediensten. De demonstratie was georganiseerd door de stakingsraad CGH om te protesteren tegen de dreigende terechtstelling van de zwarte activist Mumia Abu-Jamal in de Verenigde Staten. Ook wilden de demonstranten protesteren tegen het politie-geweld tegen de demonstranten tegen de top van de Wereldhandelsorganisatie WTO in Seattle. De dag voor de demonstratie had de stakingsraad juist een akkoord gesloten met het nieuwe bestuur van de UNAM om onderhandelingen te hervatten over een oplossing voor de staking, die al sinds april duurt. Volgens het akkoord zullen de onderhandelingen gaan over zes hoofdeisen van de studenten, en zullen de besprekingen daarover direct te volgen zijn op het radio- en tv-systeem van de universiteit. Op 13 december verklaarde de stakingsraad van dat de besprekingen "opgeschort" zouden worden wegens het optreden tegen de demonstranten. De gearresteerde demonstranten werden op 15 december vrijgelaten. Maar tegen 73 arrestanten wordt nog een proces gevoerd en zij moesten elk 480 dollar borg betalen. Op 16 december hielden 6000 mensen een demonstratie om tegen de arrestaties te protesteren.
(Ventana Email # 98, 27/12/99, http://www.dds.nl/~noticias/prensa/ventana/)

Twee 'volksraadplegingen' over de toekomst van de staking in Mexico's grootste universiteit

Op 18 en 19 januari organiseerde de Algemene Stakingsraad van de studentenbeweging van de UNAM (Universidad Nacional Autónoma de México) een 'consulta' (raadpleging) over de toekomst van de staking. Sinds 21 april '99 zijn de studenten in staking tegen de verhoging van inschrijvingsgelden, tegen de privatisering van het onderwijs en voor meer democratie. Ze waren erin geslaagd om 8 maanden lang de meerderheid van studenten te mobiliseren, ze konden de rector Barnés zo ver krijgen dat deze ontslag nam (12 november '99) en ze vormden samen met de vakbond van de arbeiders uit de electriciteitssector (SME) en de onderwijzersvakbond CNTE een front tegen de privatiseringen van de één-partij-regering van Ernesto Zedillo.

Op 20 januari organiseerde het rectoraat van de UNAM een plebisciet. 87 % van méér dan 150.000 deelnemers aan deze volksraadpleging (studenten, werknemers,...) zegt akkoord te gaan met het voorstel van de nieuwe rector Juan Ramón de la Fuente (door de Universitaire Raad goedgekeurd op 6 januari), 10 % is tegen. 89 % zegt dat met dit voorstel de staking moet beëindigd worden, 8 % zegt door te willen staken. De onafhankelijke burgerbeweging Alianza Cívica zag toe op de raadpleging. Met 180.088 stemmen werden de verwachtingen van de regering overtroffen.
Volgens Proceso oefende het Ministerie van Binnenlandse Zaken en de regering van Mexico D.F. (Federaal District) - o.l.v. de centrum-linkse PRD (Partij van de Democratische Revolutie) - druk uit op academici, universitair personeel en gematigde studenten-stakingleiders om vóór het voorstel van de rector de stemmen. (Proceso n° 1212, 23 januari 2000: http://www.proceso.com.mx)
Op haar beurt heeft de vakbond van het UNAM-personeel (STUNAM - Sindicato de Trabajadores de la UNAM) een staking gepland op 1 februari voor een salarisverhoging van 40 %. Rector de la Fuente heeft een voorstel gedaan tot verhoging van 12 %, maar dit voorstel wordt negatief onthaald. De STUNAM organiseert een referendum op 31 januari.
(Proceso Noticiario Politico, 25 januari 2000, http://www.prodigy.net.mx/noticias)

De Algemene Stakingsraad van de studentenbeweging (Consejo General de Huelga) http://www.geocities.com/Baja/Mesa/9813/ wil voorlopig de resultaten van het plebisciet niet erkennen en weigert voorlopig de toegang tot de universiteit te verlenen aan de rector, die dreigt om alle wettelijke macht te gebruiken als de CGH de resultaten niet erkent.
(La Jornada, 21 en 25 januari 2000, http://serpiente.dgsca.unam.mx/jornada/)

Regeringspolitiek van "etnische zuivering" in inheemse gebieden in Mexico

Officiële Mexicaanse gezondheidsbrigades beloven aan inheemse mannen en vrouwen economische voordelen (geld, kleding en schoeisel) als die zich laten steriliseren. Bovendien zouden deze gezondheidswerkers zeggen dat contraceptie één van de voorwaarden is om hulp van de regering te krijgen (binnen de ontwikkelingsprogramma's Progresa en Procampo).
Volgens officiële bronnen werden er gedurende 5 jaar 33.605 vrouwen en 1.474 mannen gesteriliseerd in de deelstaat Guerrero. De beloofde voordelen krijgen vele mensen nooit te zien. Een aantal dossiers werd ingediend bij de mensenrechtencommissie van de staat Guerrero (Coddehum - Comisión de Defensa de derechos Humanos). Het tijdschrift Proceso, dat deze praktijken deze week aan het licht brengt, noemt het een politiek van etnische zuivering.
(Proceso n° 1212, 23 januari 2000: http://www.proceso.com.mx)

Het Vaticaan wil korte metten maken met bevrijdingstheologische koers van bisdom San Cristóbal in Chiapas

Op 25 januari zou tatik (vader) Don Samuel Ruiz 40 jaar bisschop zijn van het bisdom San Cristóbal de las Casas in Chiapas. De 'rode bisschop' en verdediger van de inheemse rechten (die volgens de principes van de bevrijdingstheologie en op de lijn van Oscar Romero de inheemse gemeenschappen opriep zich tegen de repressie en militarisering te verzetten) is echter op pensioen, en het ziet ernaar uit dat het Vaticaan - onder druk van de Mexicaanse regering - beslist heeft om de klok in Chiapas terug te draaien, in het nadeel van wat Ruiz bijna 40 jaar opbouwde.
Hulpbisschop Raúl Vera van San Cristóbal de las Casas, die Ruiz zou opvolgen, werd eind '99 door de paus overgeplaatst naar een ander bisdom. Op 30 december kreeg bisschop Raúl Vera López van San Cristóbal de las Casas van de paus het verrassende bericht dat hij zal overgeplaatst worden naar het bisdom Saltillo in de deelstaat Coahuila. Vera werd in oktober '95 geïnstalleerd als hulpbisschop van Samuel Ruiz Garcia. Het Vaticaan zocht naar een tegenpool voor Ruiz, omdat die in het centrum van het conflict tussen de Zapatisten en de regering stond, als voorzitter van de bemiddelingscommissie CONAI. Het bisdom koos radicaal de kant van de onderdrukte gemeenschappen en bekritiseerde herhaaldelijk de brutale repressie door het Mexicaanse leger en de regering. Raúl Vera werd gezien als de officiële opvolger van Ruiz, die vorige maand officieel met pensioen ging op 75-jarige leeftijd.
De oppositie en het politieke tijdschrift Proceso hebben het over een politieke beslissing van het Vaticaan onder druk van het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Men heeft een einde willen maken aan 'de keuze voor de armen', die dit bisdom in Chiapas reeds tientallen jaren maakte. Vera legt zich neer bij de pauselijke beslissing.
(La Jornada 31 december 1999 en 25 januari 2000, Proceso 2 januari 2000)

Rector eist van stakingsbeweging dat ze zich distantieert van externe volksorganisaties

Onder luid geroep van slogans "¡huelga!, ¡huelga!", "¡rector ilegítimo!", "¡¿dónde está tu papá Zedillo?!" ["staking ! onwettelijke rector ! waar is uw papa (president) Zedillo ?"] hebben studenten gisteren (25 januari 2000) aan rector Juan Ramón de la Fuente en zijn collega's de toegang ontzegd tot de universiteit UNAM. De la Fuente, tot voor kort Minister van Volksgezondheid, werd door Zedillo aangeduid als nieuwe rector toen rector Barnes op 12 november onder druk van de stakingsbeweging ontslag nam. Na de door de la Fuente georganiseerde officiële 'volksraadpleging' van 20 januari, waarin een meerderheid zich uitsprak voor het stopzetten van de staking, eist hij van de studentenbeweging dat die zich distantieert van de volksorganisaties die solidair zijn met de studenten. Dat zijn diverse buurtorganisaties, het Volksfront Francisco Villa (FPFV - Frente Popular Francisco Villa), het Blok van Sociale Organisaties (Bloque de Organizaciones Sociales) en de onafhankelijke vakbond Central Unitaria de Trabajadores. Het FPFV heeft reeds gereageerd op deze eisen met de boodschap dat het solidair zal blijven met de studentenbeweging.
(La Jornada, 26 januari 2000: http://serpiente.dgsca.unam.mx/jornada/)

Criminalisering van Mexicaanse volksorganisaties: het Volksfront Francisco Villa (FPFV - Frente Popular Francisco Villa)

Op 10 januari van dit jaar werd één van de leiders van het Volksfront Francisco Villa (FPFV), Alejandro López Villanueva, formeel overgebracht naar de gevangenis op beschuldiging van moord op de magistraat Uscanga in 1995.
Volgens de algemeen procureur van het federaal district Mexico-Stad vermoordde Alejandro López Villanueva, bijgenaamd El Grandote, magistraat Abraham Polo Uscanga op 19 juni 1995. Uscanga was betrokken in het proces van de vakbond (SUTAUR) van de openbare vervoersmaatschappij Ruta-100, waarvan alle arbeiders op 8 april 1995 op straat werden gezet na o.a. beschuldigd te zijn van financiële steun aan de zapatistische opstandelingen van het EZLN in Chiapas. Ook het FPFV vormde toen front met de SUTAUR, een vakbond die volgens de principes van het strijdsyndicalisme werkte. Eén van de getuigen in het nadeel van López Villanueva is een ex-werknemer van Ruta-100.
Op 12 januari 2000 organiseerde het FPFV een protestmars, waaraan ook de studentenbeweging, de Onafhankelijke Proletarische Beweging (Movimiento Proletario Independiente) en andere sociale organisaties zoals de Movimiento Urbano Popular deelnamen. Men ziet de opsluiting van López Villanueva als een provocatie, als een manier om het FPFV te criminaliseren. Het FPFV is de grootste onafhankelijke volksorganisatie van één van de grootste wereldsteden. Opgericht in februari 1989, nadat een aantal opstandige volkswijken in Mexico-Stad sinds '83 met geweld ontruimd waren, is het FPFV een front van wijkorganisaties, dat het leven in de volkswijken (vnl. rond het stadsdeel Iztapalapa, waarvan het centrum El Molino genoemd wordt) wil verbeteren door materiële verbeteringen en door het oprichten van coöperatieven. Het front is georganiseerd volgens de principes van het democratisch centralisme en de mobilisatiekracht is enorm, omdat het FPFV gegroeid is vanuit de wijken. De leiding bestaat voor een deel uit academici van de UNAM. De haat- en infiltratiecampagnes van de Mexicaanse autoriteiten hebben de organisatie nooit kunnen breken. In '90 werd één van haar leiders, Luis Enrique Rodríguez, vermoord. In '96 werden 19 leiders gearresteerd. Het FPFV heeft nu aangekondigd deel te nemen aan de verkiezingen van 2 juli in de districten Iztapalapa en Tláhuac.
(La Jornada 6, 11 en 13 januari 2000: http://serpiente.dgsca.unam.mx/jornada/, Proceso n° 1211, 16 januari 2000: http://www.proceso.com.mx)

Drie Zapoteekse indígenas gearresteerd wegens vermeende banden met het Revolutionair Volksleger EPR (Ejército Popular Revolucionario)

Op 26 januari werden in La Sirena Miramar, in de gemeente San Agustín Loxicha (gelegen in de Zuidelijke Sierra van Oaxaca), een moeder en haar twee zonen gearresteerd. Ze worden verdacht van een moord (begin deze maand) en ook deelname aan gewapende aanslagen in het toeristisch centrum van Bahías de Huatulco op 29 augustus 1996. Het EPR voerde toen in diverse deelstaten aanvallen uit op militaire en politie-basissen. In Huatulco vielen toen 12 doden. Met deze arrestaties komt het totaal van indígenas uit Las Loxichas, opgesloten in de gevangenis op verdenking van EPR-lidmaatschap, op 101.
(La Jornada 27 januari 2000: http://serpiente.dgsca.unam.mx/jornada/)

Volgens president Zedillo heeft dialoog met het EZLN geen enkele belang

Vanop het Economisch Wereldforum in Davos (Zwitserland) legt president Zedillo de oorzaak van het spaaklopen van onderhandelingen met de zapatisten van het EZLN (Zapatistisch Leger voor Nationale Bevrijding) bij het EZLN, omdat ze geen gram vertrouwen of "buena fe" hebben.
(La Jornada 30 januari 2000 : http://serpiente.dgsca.unam.mx/jornada/)

Verkiezingen 2 juli 2000: Oppositie tegen het logo van de regerende partij PRI

De oppositiepartijen hebben aangekondigd dat ze bij de verkiezingscommissie van het Federale Mexicaanse Gerecht (Tribunal Electoral del Poder Judicial de la Federación, TEPJF) gaan eisen dat het gebruik van de Mexicaanse driekleur in het logo van de de regeringspartij PRI (Partido Revolucionario Institutional - Institutionele Revolutionaire Partij) verboden wordt.
Tijdens een debat in de Algemene Raad van het Federaal Verkiezingsinstituut IFE verdedigde de PRI het 'verworven recht' om Mexico's nationale kleuren groen, wit en rood te gebruiken. Sinds haar ontstaan in 1929 eigende de PRI zich de kleuren toe, en ze wordt al 70 jaar "el Tricolor" (de driekleur) genoemd.
De verkiezingscommissie verbood eerder al het gebruik van de foto van kandidaat Vicente Fox (van de conservatief-liberale partij PAN) in het logo van de verkiezingsalliantie Alianza por el Cambio ('Alliantie voor de verandering'), een alliantie van de Mexicaanse Groenen met de PAN. Op 2 juli 2000 zijn er presidents- en parlementsverkiezingen in Mexico. Er zijn 6 kandidaten: Francisco Labastida Ochoa van de PRI, Vicente Fox van de Alianza por el Cambio (PAN-PVEM), Cuauthémoc Cárdenas van de linkse verkiezingsalliantie Alianza por México ('Alliantie voor Mexico': PRD, PT, CD, PSN en PAS) en drie kleinere kandidaten (PARM, PCD en PDS). In de schaduw van de verkiezingsstrijd in de VS zijn verleden week ook in Mexico officieel de verkiezingscampagnes begonnen.
(Noticiario Político Proceso Todo El Día, http://www.proceso.com.mx/)

Cárdenas: voor de opening van de grens (met Amerika) voor arbeiders

In de Noordelijke grensstad Mexicali (deelstaat Baja California) heeft Cuauhtémoc Cárdenas (PRD) van de verkiezingsalliantie 'Alianza por México' gezegd dat de grenzen met de VS niet alleen open moeten zijn voor goederen, maar dat deze zich ook moeten openen voor de uitwisseling van arbeiders.
(Noticiario Político Proceso Todo El Día, http://www.proceso.com.mx/)

Psychiatrische patiënten, nergens ter wereld slechter behandeld dan in Mexico

De NGO Mental Disability Rights International (MDRI) met secretariaat in Washington zegt dat de onmenselijke en degraderende omstandigheden van de patiënten in de psychiatrische centra van Mexico nergens anders ter wereld overtroffen worden. De meeste schendingen van de mensenrechten komen voort uit het scheiden van de patiënten. Een zeer kwetsbare groep (die 75 à 80 % van de patiënten uitmaakt) zijn de 'abandonados' (verwaarloosden) zonder enige familie of kennis. Er zijn in Mexico 2 miljoen 'chronische gebruikers van de mentale gezondheidsdiensten'. De meerderheid wordt in ruim 300 diensten of open centra "extramuros" behandeld. De 28 psychiatrische klinieken van Mexico tellen samen 7.000 'bedden'.
(Proceso N° 1213, 30 januari 2000: http://www.proceso.com.mx/)

De Mexicaanse regering wil het conflict met de stakende studenten van de UNAM met geweld oplossen.
Confrontaties tussen stakers en niet-stakende studenten in de 'Preparatoria 3' op 1 februari werden geprovoceerd


In een interview met La Jornada zegt Mario Benítez, professor aan de faculteit Economie van de UNAM die tevens deel uitmaakt van de leiding van de Algemene Stakingsraad (CGH) van de studentenbeweging, dat de hulpdiensten en de autoriteiten van de UNAM 'provocateurs' hebben aangeworven om de weg vrij te maken voor een gewelddadige interventie door de politie.
Minstens drie 'porros' (oproerkraaiers) getuigen dat ze betaald werden om een sfeer van provocatie te creëren, om stenen en voetzoekers te gooien en om de studenten van de Algemene Stakingsraad eruit te pakken. Daarna zou de federale politie zelf het werk afmaken. De hulpdiensten van de UNAM zouden per persoon tussen 50 en 200 pesos betaald hebben. De studenten van het CGH hebben tot driemaal toe gevraagd om te onderhandelen met de verantwoordelijke van de federale politie om een gewelddadige confrontatie te vermijden, maar hieraan werd geen gehoor gegeven.
Er vielen minstens 37 gewonden en 248 studenten (vnl. activisten van de stakingsraad) werden met geweld gearresteerd. Het was de eerste keer in de geschiedenis van de staking (gestart in april '99) dat de oproerpolitie (400 manschappen) intervenieerde. De campus van de 'Preparatoria 3' werd daarbij omsingeld door 700 politieagenten van Mexico-Stad. Dit korps staat onder gezag van de centrum-linkse oppositiepartij PRD.
De stakende studenten blijven oproepen tot dialoog op basis van de 6 stakingseisen. Vooraleer aan de onderhandelingstafel plaats te nemen, eisen ze de onvoorwaardelijke en onmiddellijke vrijlating van de gearresteerde studenten. Het gerucht dat er één dode zou gevallen zijn bij de confrontaties kon niet bevestigd worden.
(La Jornada, 2 februari 2000 : http://serpiente.dgsca.unam.mx/jornada/)

86 studenten, gearresteerd op 1 februari, verschijnen voor de rechtbank

De eerste 86 studenten zijn voor de rechtbank beschuldigd van vernieling van andermans eigendom, sabotage, vrijwillig aanbrengen van verwondingen, diefstal, terrorisme en muiterij.
Volgens het strafwetboek kan de gevangenisstraf voor deze misdrijven oplopen van 2 tot 40 jaar.
Maandag werden 248 studenten (waaronder minderjarigen) gearresteerd en overgebracht naar de Consejo Tutelar de Menores en de gevangenis 'Reclusorio Norte'. Een 700-tal ouders en sympathisanten kwam woensdag 2 februari betogen aan de gevangenis om de vrijlating van de studenten te eisen.
(La Jornada, 3 februari 2000 : http://serpiente.dgsca.unam.mx/jornada/)

Deze e-mail nieuwsbrief is een service van het opgeheven Solidariteitskomitee Mexico. Iedere drie maanden(±) kun je een overzicht ontvangen, met het nieuws van de voorgaande maand(en). Dit overzicht werd samengesteld door de redacteuren van het Belgische tijdschrift Sombrero (p/a Rijweg 50, B-3020 Herent, België, email: sombrero@compuserve.com, internet: http://welcome.to/sombrero). De keuze van de onderwerpen en de beschrijvingen weerspiegelen niet (persé) de visie van het ondertussen opgeheven Amsterdamse Solidariteitskomitee Mexico. Stuur ons een mailtje (resiste@dds.nl) wanneer je deze e-mail nieuwsbrief niet meer wenst te ontvangen (vermeldt bij subject "unsubscribe").


Verspreiding:
(voorheen) ZAPATA, Mexico Nieuwsdienst
Postbus 16578, 1001 RB, Amsterdam
email:resiste@dds.nl
http://www.noticias.nl/prensa/zapata
anti-Copyright, Februari 2000

Overname aanbevolen, onder vermelding van bron

| zapata | | archief | | nieuws | | links | | mail | | zoek | | index |